Ankara Nallıhan Nasuh Paşa Camii Restorasyonu (2005)
Ankara Nasuhpaşa Camii Restorasyonu (2005)
Tarihi ve Mimari Özellikler
Nasuhpaşa Camii, Osmanlı dönemi yapısı olarak kabul edilir ve geleneksel kaynaklarda 1599 gibi tarihsel bir geçmişe sahip olduğu belirtilir. Yapıyı Nasuh Paşa’nın inşa ettirdiği düşünülen eserler arasında sayan kaynaklar vardır.
Bu yapı, 19. yüzyılda ya da erken 20. yüzyılda farklı dönemlerde yıpranmış ya da zarar görmüş olabileceği için birkaç kez onarım ve yeniden inşa çalışmasına konu olmuştur. Özellikle 1911’de Ankara-İstanbul yolunun yapımında görevli bir Fransız mühendisin nezaretinde eski cami yıkılarak mevcut formuyla yeniden yapılmıştır. Bu işlem, eski yapının yeniden düzenlenmesi ve sağlamlaştırılması anlamında bir tarihî onarım/restorasyon niteliğindedir.
Ayrıca yerel kaynaklarda yapı üzerinde çevre düzenleme ve küçük onarım projelerinin geçtiğimiz yıllarda gerçekleştirildiği görülür.
Mimari Özellikler
Nasuhpaşa Camii’nin mimari karakteri şu şekildedir:
Plan ve Yapı
Dikdörtgen plana sahip bir yapıdır.
Düzgün kesme taş duvarlar ile inşa edilmiş, üstü ahşap çatı ile örtülüdür; klasik alaturka kiremit kullanılmıştır.
İbadet Mekânı
İç mekânın tavanı göbekli ahşap tavan ile kaplıdır.
Sivri kemerli pencere açıklıkları ibadet alanına doğal ışık sağlar.
Mihrab kenarları kademeli düzenlenmiş, sivriye yakın dairesel kemerli ve sade bir kornişle çevrilidir.
Son Cemaat Mahalli
Kuzey tarafında son cemaat yeri vardır; bu bölüm açık olup kemerlerle bağlanan kare sütunlar üzerine kuruludur.
Ahşap ve Taş İşçiliği
Mahfil tamamen ahşap olup dört taş sütun üzerine oturur.
Minber kesme taş, korkuluğu sade ahşaptandır.
Minare ve Türbe
Minare kesme taş malzemeden olup gövdesi on iki köşelidir ve kare baz üstüne kurulmuştur.
Avluda 20. yüzyıla tarihlenen basit bir türbe bulunur.
Onarım, Koruma
Yapı, 1911’deki yeniden inşa ile büyük ölçüde bugünkü formunu kazanmıştır; bu, modern bir onarım/restorasyon olarak değerlendirilebilir.
Ayrıca yerel idare ve Vakıflar tarafından çevre düzenleme ve yapıyı korumaya yönelik çalışmalar yapılmıştır. Buna göre cami çevresinin düzenlenmesi, zemin ve peyzaj onarımları planlanmıştır.
Vakıflar Genel Müdürlüğü, Ankara Bölge Müdürlüğü’nce 2005 yılında kapsamlı restorasyonu yapılmıştır. Bu yapının bakım ve güçlendirme çalışmaları açısından önemlidir. Camii avlusuna bu günkü şadırvan yapılmış, hazirede bulunan kabirler ihya edilmiştir.
Genel Değerlendirme
Nasuhpaşa Camii hem mimari hem de tarihsel olarak Osmanlı taş ve ahşap cami geleneğini yansıtan küçük ölçekli bir ibadet yapısıdır. 1911’deki yeniden inşa süreci ve sonraki onarım/çevre düzenleme çalışmaları, yapının formunun korunmasına ve günümüzde de aktif olarak kullanılmasına olanak sağlamıştır.